Nghi vấn nội gián ở Afghanistan
Vụ 5 lính Anh bị cảnh sát Afghanistan bắn chết đã gây lo ngại về nguy cơ Taliban xâm nhập vào lực lượng cảnh sát ở quốc gia Nam Á đầy bất ổn này.
Theo hãng tin AP, 5 lính Anh, đang làm nhiệm vụ cố vấn cho cảnh sát Afghanistan, bị bắn chết hôm 3.11 tại một chốt kiểm soát ở tỉnh Helmand, miền nam nước này. 6 lính Anh khác và 2 cảnh sát Afghanistan bị thương khi lính Anh bắn trả. Dù lực lượng Taliban đã tuyên bố nhận trách nhiệm vụ việc, nhưng kẻ tấn công, vốn đang bị truy nã, đã được nhận dạng là thành viên cảnh sát quốc gia Afghanistan, theo báo Telegraph.
Vụ việc trên, vốn có diễn biến tương tự như hai vụ cảnh sát Afghanistan bắn quân nhân Mỹ hồi năm ngoái, đã tạo ra những lo ngại rằng các lực lượng quốc tế quá bất cẩn trong việc tuyển dụng và huấn luyện cảnh sát Afghanistan. Phát biểu với hãng tin BBC, ông Peter Galbraith, cựu phó đại diện LHQ tại Afghanistan, khẳng định việc tuyển dụng đã không được “xem xét chặt chẽ”. Ông Galbraith cho biết thời gian huấn luyện cũng bị rút ngắn đáng kể, thế nên việc có thể có thành viên hoặc “cảm tình viên” của Taliban xâm nhập vào lực lượng cảnh sát là “không có gì ngạc nhiên”. Tờ Guardian dẫn lời đại úy Dough Beattie, người trực tiếp huấn luyện binh sĩ và cảnh sát bản địa tại Helmand nói dù không ai thừa nhận nhưng sự thực là trong lực lượng cảnh sát có “nội gián”.
Hôm qua LHQ cho biết sẽ tạm thời di dời hơn phân nửa số nhân viên quốc tế tại Afghanistan sau vụ tấn công của Taliban làm 8 nhân viên LHQ và người Afghanistan thiệt mạng ở thủ đô Kabul hồi tuần qua. Khoảng 600 nhân viên sẽ được đưa đến những địa điểm an toàn hơn trong và ngoài lãnh thổ Afghanistan trong 3-4 tuần trong khi LHQ tìm kiếm trụ sở an toàn hơn.
Hãng tin AFP dẫn lời Tổng thư ký NATO Anders Fogh Rasmussen hôm qua bênh vực nỗ lực huấn luyện của quốc tế, vốn là phần chính yếu trong chiến lược của Mỹ cho Afghanistan. “Vụ việc bi thảm này chỉ là trường hợp hiếm hoi, cá biệt và nó không thể thay đổi quan điểm của tôi”, ông Rasmussen nói. Trong khi đó, Tư lệnh quân đội Mỹ và NATO tại chiến trường này Stanley McChyrstal tuyên bố: “Chúng tôi sẽ không để vụ này ảnh hưởng tới quyết tâm xây dựng quan hệ tốt đẹp với lực lượng an ninh quốc gia Afghanistan”. Việc huấn luyện và phối hợp với cảnh sát và binh lính bản địa cũng là điều kiện tiên quyết trong kế hoạch rút khỏi Afghanistan của các lực lượng quốc tế.
Tuy nhiên vấn đề không đơn giản như vậy. Một báo cáo của Tổng thanh tra Bộ Quốc phòng Mỹ công bố hồi tháng 9 cho thấy tình trạng tham nhũng nghiêm trọng trong lực lượng cảnh sát Afghanistan. Giới chức cấp cao không kiểm soát nhân viên và không theo dõi sát công việc của họ. Một binh sĩ Anh giấu tên viết trên tờ Independent rằng cảnh sát Afghanistan thường xuyên say rượu và phê thuốc vẫn được tự do ra vào các chốt gác. “Chúng tôi không biết những người đó là ai và không thể tin tưởng họ”, binh sĩ này viết.
Tổng thống Hamid Karzai tránh đề cập đến vai trò của cảnh sát Afghanistan trong phát biểu lên án vụ việc ngày 3.11, nhưng cựu Ngoại trưởng Abdulllah Abdullah đối thủ chính của ông trong cuộc bầu cử vừa qua, nói vụ tấn công cho thấy chính quyền Karzai không thể bình ổn đất nước dù có sự hỗ trợ quốc tế trong 8 năm qua. Vụ việc càng khiến dư luận Anh kêu gọi Thủ tướng Gordon Brown rút quân khỏi Afghanistan. Anh là nước đóng góp nhiều nhất cho các lực lượng NATO ở Afghanistan sau Mỹ, và việc họ tiếp tục hiện diện ở Afghanistan có vai trò then chốt đối với chiến lược của Tổng thống Mỹ Barack Obama khi ông đang xem xét đưa thêm hàng ngàn quân sang chiến trường này.
Trùng Quang