Chuyện hạ mực nước hồ Suối Hai làm du lịch

- Chủ trương hạ thấp mực nước hồ Suối Hai để tăng diện tích đảo nổi giao cho doanh nghiệp thực hiện dự án du lịch của UBND TP Hà Nội chưa thực hiện đã có nhiều ý kiến phản biện!

“Lấp hồ” lấy đất làm du lịch

Chủ trương hạ thấp mực nước hồ Suối Hai từ cốt +24,85m xuống +23m để tăng thêm diện tích 200ha các đảo nổi giao cho doanh nghiệp kinh doanh du lịch của UBND TP Hà Nội đang nhận được nhiều ý kiến phản biện.

Theo những ý kiến này, việc thay đổi nhiệm vụ hồ Suối Hai đã xem nhẹ vai trò tưới tiêu, thủy lợi, chống úng… của chiếc hồ nhân tạo có vai trò quan trọng bậc nhất của huyện Ba Vì.

Suối Hai – công trình thủy lợi được xây dựng từ năm 1958, hoàn thành và đưa vào sử dụng năm 1964 là một trong những công trình trọng điểm của thời kỳ miền Bắc xây dựng XHCN.

Thời điểm bình thường, hồ Suối Hai có diện tích mặt nước dao động từ 7 – 800ha. Trong lòng hồ, nhiều đảo nổi thời điểm hiện tại tựa như những rừng cây xanh tốt, có tuổi đời vài thập kỷ.

Nhiệm vụ chính theo thiết kế của hồ Suối Hai là trữ nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, sinh hoạt, cải tạo môi trường sinh thái và cắt lũ cho hạ du thuộc huyện Ba Vì.

Các thông số kỹ thuật chủ yếu của hồ bao gồm: mực nước dâng bình thường +24,85m ứng với dung tích 46,5 triệu m3; cao trung đỉnh đập +29,00m. Đơn vị được UBND TP HN giao khai thác, sử dụng là Cty TNHH một thành viên Thủy lợi sông Tích.

Trước đó, ngày 25/10/2006, UBND tỉnh Hà Tây có văn bản số 4915/UBND-CNXD đồng ý để TCty Dầu khí Việt Nam tiến hành khảo sát, lập quy hoạch tổng thể khu vực hồ Suối Hai, huyện Ba Vì. Theo đó, sẽ có một dự án xây dựng Khu du lịch Quốc tế cao cấp Tản Viên gắn với hồ Suối Hai.

Ngay sau khi Hà Nội có chủ trương hạ thấp mực nước của hồ Suối Hai để tăng thêm 200ha diện tích các đảo nổi giao cho doanh nghiệp kinh doanh du lịch, nhiều ý kiến phản biện đã được đưa ra.

PGS.TS Khổng Doãn Điền, giảng viên, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Cơ học Hà Nội đã có văn bản kiến nghị viết tay gửi Bí thư Thành ủy HN, ông Phạm Quang Nghị tại Hội nghị tiếp xúc chuyên đề với các ĐBQH vào ngày 17/5/2012.

Theo PGS.TS Điền, việc hạ thấp mức nước hồ Suối Hai theo như chủ trương của Hà Nội đồng nghĩa với việc tháo bỏ đi gần 20 triệu m3 nước ngọt; giảm diện tích mặt nước từ 1.200ha xuống còn 700ha. Việc này ảnh hưởng lớn đến môi trường, nhất là chỉ sử dụng 200ha đảo nổi, còn gần 300ha lộ ra sẽ khó khăn trong công tác xử lý; không còn dung tích làm chậm lũ cho khu vực hạ lưu.

Chủ trương hạ thấp mực nước hồ Suối Hai để tăng diện tích đảo nổi giao cho doanh nghiệp thực hiện dự án du lịch của UBND TP Hà Nội chưa thực hiện đã có nhiều ý kiến phản biện!

“Để làm được việc trên, cần đầu tư thêm 200 tỷ đồng để nâng cấp trạm bơm tưới Trung Hà để thay thế nhiệm vụ tưới nước của hồ Suối Hai; phải nghiên cứu đầu tư hàng trăm tỷ đồng để đào tràn xả lũ hạ thấp mực nước hồ..

Trong khi vùng nông thôn HN mới có 32% dân số được sử dụng nước sạch qua các trạm cấp nước tập trung đạt tiêu chuẩn, còn lại đang phải sử dụng nước giếng khoan không đạt tiêu chuẩn cho phép của Bộ Y tế; với những lý do kể trên, chúng tôi đề nghị dừng dự án này… Lợi ích kinh doanh của một DN không bù lại cho nhà nước và xã hội những trả giá ấy” – PGS Điền phân tích.

Du lịch Suối Hai: nuôi cá và chăn vịt

Với thiết kế kỹ thuật của hồ Suối Hai, diện tích mặt nước của hồ Suối Hai ở mức cao trình cực đỉnh (+24,85m) sẽ là 1.200ha. Thời điểm bình thường, hồ Suối Hai có diện tích mặt nước dao động từ 7 – 800ha. Trong lòng hồ, nhiều đảo nổi thời điểm hiện tại tựa như những rừng cây xanh tốt, có tuổi đời vài thập kỷ.

Sau hơn nửa thập kỷ xây dựng đưa vào sử dụng, công trình thủy lợi hồ Suối Hai đến thời điểm hiện tại đã đảm bảo tưới tiêu cho 7500ha đất canh tác của huyện Ba Vì; đảm bảo môi trường sinh thái và cắt lũ hạ du…

Thời điểm hiện tại, các đảo nổi giữa hồ đang được phủ kín bởi những rừng cây phòng hộ xanh tốt. Ven hồ, hầu hết đã được kè cứng. Diện tích mặt hồ được CTy TNHH một thành viên sông Tích nuôi trồng thủy sản nước ngọt. Nhiều hộ dân địa phương sống ven hồ đã quây một góc nhỏ của hồ để chăn nuôi vịt.

Tại báo cáo số 87 ngày 28/6/2012 của UBND TP Hà Nội sau khi có công văn truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Bí thư Thành ủy cho thấy, dự án du lịch được Hà Tây cấp phép đã chậm triển khai nhiều năm nay.

Sau khi mở rộng địa giới Thủ đô, ngày 13/5/2010 UBND TP có văn bản số 3362/UBND-XD đồng ý về nguyên tắc tiếp tục triển khai dự án Khu du lịch quốc tế cao cấp Tản Viên.

PGS Điền phân tích: "Trong khi vùng nông thôn HN mới có 32% dân số được sử dụng nước sạch qua các trạm cấp nước tập trung đạt tiêu chuẩn, còn lại đang phải sử dụng nước giếng khoan không đạt tiêu chuẩn cho phép của Bộ Y tế; với những lý do kể trên, chúng tôi đề nghị dừng dự án này… Lợi ích kinh doanh của một DN không bù lại cho nhà nước và xã hội những trả giá ấy”.

Theo đó, quá trình nghiên cứu lập, trình duyệt quy hoạch chi tiết dự án theo tỷ lệ 1/500 liên quan tới thay đổi nhiệm vụ thiết kế hồ Suối Hai phải được UBND TP xem xét, quyết định. Đến nay, UBND TP chưa ban hành quyết định thay đổi nhiệm vụ hồ Suối Hai.

Báo cáo cho biết: việc tiếp tục triển khai dự án Khu du lịch quốc tế cao cấp Tản Viên nói riêng và việc UBND TP chỉ đạo tổ chức xây dựng cụm du lịch nghỉ dưỡng Ba Vì – Suối Hai theo quy hoạch chung xây dựng Thủ đô HN đến năm 2030, tầm nhìn 2050 là vấn đề lớn, liên quan tới nhiều ngành, lĩnh vực.

Chuyển đổi mục đích sử dụng hồ Suối Hai có dung tích lớn, điều tiết lũ, cắt lũ cho hạ du; cung cấp nước phục vụ sản xuất, sinh hoạt; đảm bảo môi trường sinh thái, quy trình vận hành hồ chứa… cần được nghiên cứu kỹ lưỡng, tính toán khoa học…

Trưởng phòng Tài nguyên Môi trường huyện Ba Vì, ông Nguyễn Thanh Sơn cho hay: UBND huyện Ba Vì, các phòng ban liên quan của UBND huyện cũng đã nhận được nhiều văn bản chỉ đạo của UBND TP, các Sở… Thông tin cụ thể như thế nào về chủ trương hạ thấp mực nước hồ Suối Hai, đến nay phòng TN-MT huyện vẫn chưa nắm được.

Hà Nội “bối rối”?

Ngày 11/6/2012, Thành ủy Hà Nội đã có công văn số 343- CV/TU gửi Ban Cán sự Đảng, UBND TP Hà Nội truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Bí thư Thành ủy Phạm Quang Nghị về việc Hà Nội phải nghiên cứu ý kiến của PGS.TS Khổng Doãn Điền; việc hạ thấp mực nước hồ Suối Hai phải xem xét thận trọng, không làm ảnh hưởng đến nhiệm vụ phòng/chống lũ, tưới tiêu, môi trường…

Trong quá trình xét duyệt chủ trương thực hiện dự án nêu trên, cần tổ chức thảo luận, lấy ý kiến rộng rãi các nhà khoa học chuyên ngành về những vấn đề liên quan; quán triệt chủ trương chỉ đạo của TP về việc cần phải bảo vệ diện tích hồ hiện có.

Ngày 28/6/2012, UBND TP Hà Nội đã có văn bản số 87/BC-UBND báo cáo Bí thư Thành ủy Hà Nội về ý kiến phản ánh về chủ trương hạ mực nước hồ Suối Hai.

Kiên Trung

Đang tải...